World Braille Day information in marathi | जागतिक ब्रेल दिन माहिती मराठी

World Braille Day information in marathi: 4 जानेवारी हा दिवस जगभरात जागतिक ब्रेल दिन म्हणून साजरा केला जातो. हा दिवस अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी विशेष महत्त्वाचा आहे. कारण या दिवशी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी वापरल्या जाणाऱ्या ब्रेल लिपीचे जनक लुई ब्रेल यांचा जन्म झाला होता.

World Braille Day information in marathi

लुई ब्रेल हे एक फ्रेंच शिक्षणतज्ज्ञ होते. वयाच्या तिसऱ्या वर्षी एका अपघातामुळे त्यांनी आपली दृष्टी गमावली. त्यानंतर त्यांनी स्वतःसाठी एक नवीन लिपी विकसित करण्याचा प्रयत्न केला. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात आला. ही लिपी स्पर्शाने वाचता येते.

लुई ब्रेल यांनी विकसित केलेल्या या लिपीला ब्रेल लिपी असे नाव देण्यात आले. ब्रेल लिपीमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना वाचन आणि लेखनाची क्षमता मिळाली. ब्रेल लिपीमुळे त्यांना शिक्षण, व्यवसाय आणि समाजात सहभाग घेण्याची संधी मिळाली.

जागतिक ब्रेल दिन (World Braille Day 2024) हा दिवस अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या हक्कांसाठी जागरूकता निर्माण करण्यासाठी साजरा केला जातो. या दिवशी अनेक कार्यक्रम आयोजित केले जातात. या कार्यक्रमांमध्ये अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या समस्यांवर चर्चा केली जाते. त्यांना सन्मानित केले जाते.

जागतिक ब्रेल दिन इतिहास (History of World Braille Day)

जागतिक ब्रेल दिन हा दिवस जगभरात 4 जानेवारी रोजी साजरा केला जातो. हा दिवस अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी विशेष महत्त्वाचा आहे. कारण या दिवशी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी वापरल्या जाणाऱ्या ब्रेल लिपीचे जनक लुई ब्रेल यांचा जन्म झाला होता.

जागतिक ब्रेल दिन साजरा करण्याचा निर्णय युनायटेड नेशन्स जनरल असेंब्लीने ६ नोव्हेंबर २०१८ रोजी घेतला होता. या ठरावात ब्रेल लिपीचे जनक लुई ब्रेल यांच्या जन्मदिनानिमित्त दरवर्षी ४ जानेवारी हा दिवस जागतिक ब्रेल दिन म्हणून साजरा करण्याचा निर्णय घेण्यात आला.

लुई ब्रेल हे एक फ्रेंच शिक्षणतज्ज्ञ होते. वयाच्या तिसऱ्या वर्षी एका अपघातामुळे त्यांनी आपली दृष्टी गमावली. त्यानंतर त्यांनी स्वतःसाठी एक नवीन लिपी विकसित करण्याचा प्रयत्न केला. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात आला. ही लिपी स्पर्शाने वाचता येते.

हेही वाचा : 26 जानेवारी विषयी माहिती मराठी

लुई ब्रेल यांनी विकसित केलेल्या या लिपीला ब्रेल लिपी असे नाव देण्यात आले. ब्रेल लिपीमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना वाचन आणि लेखनाची क्षमता मिळाली. ब्रेल लिपीमुळे त्यांना शिक्षण, व्यवसाय आणि समाजात सहभाग घेण्याची संधी मिळाली.

जागतिक ब्रेल दिन हा दिवस अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या हक्कांसाठी जागरूकता निर्माण करण्यासाठी साजरा केला जातो. या दिवशी अनेक कार्यक्रम आयोजित केले जातात. या कार्यक्रमांमध्ये अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या समस्यांवर चर्चा केली जाते. त्यांना सन्मानित केले जाते.

जागतिक ब्रेल दिनी आपण सर्वांनी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी मदत करण्याचा संकल्प करावा. त्यांना त्यांच्या हक्कांसाठी लढण्यासाठी प्रोत्साहन द्यावे.

ब्रेल लिपीचे महत्त्व (Importance of Braille)

ब्रेल लिपी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी एक महत्त्वाची साधना आहे. या लिपीमुळे त्यांना पुस्तके, वर्तमानपत्रे, मासिके, लेख, कविता, नाटके, संगीत, विज्ञान, तंत्रज्ञान, इतिहास, भूगोल इत्यादी विविध विषयांचे साहित्य वाचता येते. ब्रेल लिपीमुळे त्यांना शिक्षण, व्यवसाय आणि समाजात सहभाग घेण्याची संधी मिळते.

ब्रेल लिपीचे प्रकार (Types of Braille)

ब्रेल लिपीचे दोन मुख्य प्रकार आहेत:

  • सामान्य ब्रेल लिपी
  • संगणक ब्रेल लिपी

सामान्य ब्रेल लिपी हा ब्रेल लिपीचा सर्वात जुना आणि पारंपारिक प्रकार आहे. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात येतो.

संगणक ब्रेल लिपी हा ब्रेल लिपीचा आधुनिक प्रकार आहे. या लिपीमध्ये संगणकाचा वापर केला जातो. संगणक ब्रेल लिपीमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना संगणकावर काम करणे सोपे होते.

जागतिक ब्रेल दिन साजरा करण्याचे महत्त्व

जागतिक ब्रेल दिन साजरा करण्याचे अनेक महत्त्व आहे. या दिवशी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या हक्कांसाठी जागरूकता निर्माण केली जाते. त्यांना सन्मानित केले जाते. या दिवशी ब्रेल लिपीचे महत्त्व समजून घेतले जाते.

हेही वाचा : जागतिक कुटुंब दिन मराठी माहिती

ब्रेल लिपि काय आहे? (What is Braille?)

ब्रेल लिपी ही एक स्पर्शाने वाचली जाणारी लिपी आहे. ही लिपी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी वापरली जाते. ब्रेल लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात येतो. प्रत्येक बिंदूचा एक विशिष्ट अर्थ असतो. या बिंदूंच्या संचांमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना वाचन आणि लेखनाची क्षमता मिळते.

ब्रेल लिपीचे जनक फ्रेंच शिक्षणतज्ज्ञ लुई ब्रेल होते. वयाच्या तिसऱ्या वर्षी एका अपघातामुळे त्यांनी आपली दृष्टी गमावली. त्यानंतर त्यांनी स्वतःसाठी एक नवीन लिपी विकसित करण्याचा प्रयत्न केला. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात आला.

ब्रेल लिपीचे दोन मुख्य प्रकार आहेत:

  • सामान्य ब्रेल लिपी
  • संगणक ब्रेल लिपी

सामान्य ब्रेल लिपी हा ब्रेल लिपीचा सर्वात जुना आणि पारंपारिक प्रकार आहे. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात येतो.

संगणक ब्रेल लिपी हा ब्रेल लिपीचा आधुनिक प्रकार आहे. या लिपीमध्ये संगणकाचा वापर केला जातो. संगणक ब्रेल लिपीमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना संगणकावर काम करणे सोपे होते.

जागतिक ब्रेल दिनी आपण सर्वांनी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी मदत करण्याचा संकल्प करावा. त्यांना त्यांच्या हक्कांसाठी लढण्यासाठी प्रोत्साहन द्यावे.

World Braille Day information in marathi | जागतिक ब्रेल दिन माहिती मराठी

प्रश्न १: ब्रेल लिपी काय आहे?

उत्तर: ब्रेल लिपी ही एक स्पर्शाने वाचली जाणारी लिपी आहे. ही लिपी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी वापरली जाते. ब्रेल लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात येतो. प्रत्येक बिंदूचा एक विशिष्ट अर्थ असतो. या बिंदूंच्या संचांमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना वाचन आणि लेखनाची क्षमता मिळते.

प्रश्न २: ब्रेल लिपीचे जनक कोण आहेत?

उत्तर: ब्रेल लिपीचे जनक फ्रेंच शिक्षणतज्ज्ञ लुई ब्रेल होते. वयाच्या तिसऱ्या वर्षी एका अपघातामुळे त्यांनी आपली दृष्टी गमावली. त्यानंतर त्यांनी स्वतःसाठी एक नवीन लिपी विकसित करण्याचा प्रयत्न केला. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात आला.

प्रश्न ३: ब्रेल लिपीचे प्रकार कोणते आहेत?

उत्तर: ब्रेल लिपीचे दोन मुख्य प्रकार आहेत:

  • सामान्य ब्रेल लिपी
  • संगणक ब्रेल लिपी

सामान्य ब्रेल लिपी हा ब्रेल लिपीचा सर्वात जुना आणि पारंपारिक प्रकार आहे. या लिपीमध्ये सहा बिंदूंच्या संचांचा वापर करण्यात येतो.

संगणक ब्रेल लिपी हा ब्रेल लिपीचा आधुनिक प्रकार आहे. या लिपीमध्ये संगणकाचा वापर केला जातो. संगणक ब्रेल लिपीमुळे अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींना संगणकावर काम करणे सोपे होते.

प्रश्न ४: ब्रेल लिपीचे महत्त्व काय आहे?

उत्तर: ब्रेल लिपी अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींसाठी एक महत्त्वाची साधना आहे. या लिपीमुळे त्यांना पुस्तके, वर्तमानपत्रे, मासिके, लेख, कविता, नाटके, संगीत, विज्ञान, तंत्रज्ञान, इतिहास, भूगोल इत्यादी विविध विषयांचे साहित्य वाचता येते. ब्रेल लिपीमुळे त्यांना शिक्षण, व्यवसाय आणि समाजात सहभाग घेण्याची संधी मिळते.

प्रश्न ५: जागतिक ब्रेल दिन कधी साजरा केला जातो?

उत्तर: जागतिक ब्रेल दिन ४ जानेवारी रोजी साजरा केला जातो. हा दिवस अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या हक्कांसाठी जागरूकता निर्माण करण्यासाठी साजरा केला जातो. या दिवशी अनेक कार्यक्रम आयोजित केले जातात. या कार्यक्रमांमध्ये अंध आणि दृष्टिबाधित व्यक्तींच्या समस्यांवर चर्चा केली जाते. त्यांना सन्मानित केले जाते.

Leave a Comment